با گسترش غیرقابل تصور فضای اینترنت و افزایش شبکههای اجتماعی مجازی، روابط انسانی در فضای مجازی بسیار پیچیده شده است. به همین جهت قطعاً ما با یک گسترش ناگهانی روابط میان زنان و مردان مواجه هستیم، به طوری که کنترل آن بسیار مشکل مینمایاند. روند رشد این پدیده در میان شیعیان و ایرانیان نیز سیر صعودی غیرقابل باوری داشته است. از طرف دیگر اسلام، کاملترین دین الهی است. بنابراین، انتظار آنست که به تمام سوالات و شبهاتی که در عصر حاضر مخصوصاً با پیشرفت علم و فناوری ایجاد میشود، پاسخ مناسب و درخوری دهد. فضای مجازی و محیط اینترنت شبهات و سؤالات زیادی را در حوزه شرع ایجاد کرده است که در این پژوهش تلاش میشود تا به برخی از این شبهات و سوالات پاسخ داده شود. این مقاله بر آن است که چهارچوب شرعی روابط نامحرمان در فضای مجازی را تبیین کند. برای دستیابی به این منظور عناوین فقهی مرتبط با روابط زن و مرد در محیط مجازی استخراج شده و سپس احکام آن عناوین (که در واقع مربوط به دنیای واقعی هستند) از فتاوا و استفتائات موجود فقهای معاصر آورده شده است. در انتها، تلاش شده آنچه که در شبکههای اجتماعی مجازی میتواند مصداقی از این عناوین باشد، ذکر شود، تا مخاطبان این نوع شبکهها از سردرگمی درآمده و محدوده روابط زن و مرد را در آن از نظر فقه شیعه درک نمایند.
ابن منظور، ابوالفضل، جمال الدین، محمدبنمکرم (1414 ه ق). لسانالعرب، 15 جلد، بیروت: دارالفکر للطباعة و النشر و التوزیع - دار صادر.
بحرانى، محمد سند، (1429 ه ق). سند العروة الوثقى - کتاب النکاح، دو جلد، قم: مکتبة فدک.
جمعى از پژوهشگران زیر نظر شاهرودى، سیدمحمود هاشمى (1423 ه ق). موسوعة الفقه الإسلامی طبقا لمذهب أهل البیت علیهمالسلام، 11 جلد، قم: مؤسسه دائرة المعارف فقه اسلامى بر مذهب اهل بیت علیهمالسلام.
جمعى از مؤلفان (1421ه ق). مجله فقه اهل بیت علیهمالسلام (فارسى)، 56 جلد، قم: مؤسسه دائرة المعارف فقه اسلامى بر مذهب اهل بیت علیهمالسلام.
حسینی، سید مجتبی (1385). احکام نگاه و پوشش، قم: دفتر نشر معارف.
خمینى، سید روح اللّه موسوى (1424 ه ق). توضیحالمسائل، 2 جلد، قم: دفتر انتشارات اسلامى وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم.
خویى، سید ابوالقاسم موسوى، موسوعة الإمام الخوئی، 33 جلد، مؤسسة إحیاء آثار الإمام الخوئی ره، قم - ایران، اول، 1418 ه ق
مؤسّسه دائرة المعارف فقه اسلامى (1395)، فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهمالسلام، زیر نظر آیت الله سید محمود هاشمی شاهرودی، قم: انتشارات مؤسسه دائرة المعارف فقه اسلامی.
نجفى، صاحب الجواهر، محمد حسن (1404 ه ق). جواهر الکلام فی شرح شرائع الإسلام، 43 جلد، بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
نجفى، صاحب الجواهر، محمد حسن، جواهر الکلام فی شرح شرائع الإسلام، 43 جلد، بیروت: دار إحیاء التراث العربی، هفتم، 1404 ه ق.
نوروزی اقبالی,محمد جواد . (1401). چهارچوب فقهی ایجاد انس میان زن و مرد در فضای مجازی. پژوهشنامه فرهنگ و رسانه (نامه فرهنگ و ارتباطات), 6(2), 157-188. doi: 10.30497/lcc.2022.242035.1065
MLA
نوروزی اقبالی,محمد جواد . "چهارچوب فقهی ایجاد انس میان زن و مرد در فضای مجازی", پژوهشنامه فرهنگ و رسانه (نامه فرهنگ و ارتباطات), 6, 2, 1401, 157-188. doi: 10.30497/lcc.2022.242035.1065
HARVARD
نوروزی اقبالی محمد جواد. (1401). 'چهارچوب فقهی ایجاد انس میان زن و مرد در فضای مجازی', پژوهشنامه فرهنگ و رسانه (نامه فرهنگ و ارتباطات), 6(2), pp. 157-188. doi: 10.30497/lcc.2022.242035.1065
CHICAGO
محمد جواد نوروزی اقبالی, "چهارچوب فقهی ایجاد انس میان زن و مرد در فضای مجازی," پژوهشنامه فرهنگ و رسانه (نامه فرهنگ و ارتباطات), 6 2 (1401): 157-188, doi: 10.30497/lcc.2022.242035.1065
VANCOUVER
نوروزی اقبالی محمد جواد. چهارچوب فقهی ایجاد انس میان زن و مرد در فضای مجازی. پژوهشنامه فرهنگ و رسانه (نامه فرهنگ و ارتباطات), 1401; 6(2): 157-188. doi: 10.30497/lcc.2022.242035.1065